VI
Trong thời đại công nghệ số, quảng cáo trên Facebook, TikTok, Google và các nền tảng trực tuyến đã trở thành một trong những phương thức phổ biến giúp phòng khám tiếp cận người bệnh. Tuy nhiên, khác với nhiều lĩnh vực kinh doanh thông thường, quảng cáo dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh là hoạt động chịu sự quản lý chặt chẽ của pháp luật.
Một nội dung quảng cáo hấp dẫn chưa chắc đã là một nội dung quảng cáo hợp pháp. Trên thực tế, việc sử dụng những lời giới thiệu như “điều trị khỏi 100%”, “cam kết không tái phát” hoặc quảng cáo dịch vụ ngoài phạm vi chuyên môn được phép có thể khiến cơ sở đối mặt với rủi ro pháp lý.
Vậy phòng khám cần lưu ý những gì trước khi triển khai hoạt động quảng cáo?
1. Phòng khám có được quảng cáo dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không?
Câu trả lời là có, nhưng phải đáp ứng các điều kiện theo quy định pháp luật.
Theo Luật Quảng cáo năm 2012 và các văn bản hướng dẫn, dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh thuộc nhóm dịch vụ đặc biệt, có những yêu cầu riêng đối với hoạt động quảng cáo.
Điều này có nghĩa là phòng khám không thể tùy ý giới thiệu mọi dịch vụ hoặc sử dụng bất kỳ nội dung quảng cáo nào để thu hút khách hàng.
Trước khi thực hiện quảng cáo, cơ sở cần bảo đảm có giấy phép hoạt động hợp lệ, dịch vụ dự kiến quảng cáo phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn và đáp ứng các yêu cầu pháp lý đối với nội dung quảng cáo.
Đặc biệt, đối với những hình thức quảng cáo thuộc diện phải xác nhận nội dung, cơ sở cần thực hiện thủ tục tương ứng trước khi quảng cáo.
2. Nội dung quảng cáo phải phù hợp với phạm vi chuyên môn được phép
Đây là một trong những nguyên tắc quan trọng nhất khi quảng cáo dịch vụ y tế.
Một phòng khám chỉ nên quảng cáo những dịch vụ, kỹ thuật mà cơ sở đáp ứng đầy đủ điều kiện và được phép thực hiện theo quy định.
Ví dụ, một phòng khám y học cổ truyền đang cung cấp dịch vụ châm cứu, xoa bóp bấm huyệt muốn quảng cáo thêm dịch vụ cấy chỉ thì trước tiên phải kiểm tra điều kiện pháp lý và chuyên môn để triển khai kỹ thuật này.
Tương tự, phòng khám chuyên khoa không nên quảng cáo các dịch vụ vượt quá phạm vi hoạt động chuyên môn được phép.
Việc quảng cáo một dịch vụ không thuộc phạm vi chuyên môn của cơ sở có thể phát sinh vi phạm ngay cả khi phòng khám chưa thực tế cung cấp dịch vụ đó cho người bệnh.
Do đó, bộ phận marketing cần phối hợp với bộ phận chuyên môn và pháp chế để kiểm tra nội dung trước khi công bố.
3. Có được sử dụng những lời quảng cáo như “cam kết khỏi bệnh 100%” không?
Trong hoạt động quảng cáo, những lời khẳng định về hiệu quả điều trị thường được sử dụng nhằm tạo niềm tin cho khách hàng.
Tuy nhiên, đối với dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh, việc đưa ra những cam kết tuyệt đối về hiệu quả điều trị có thể dẫn đến nguy cơ quảng cáo sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn.
Một số cách diễn đạt cần đặc biệt thận trọng gồm:
- “Cam kết chữa khỏi 100%”.
- “Điều trị dứt điểm, không bao giờ tái phát”.
- “Phương pháp hiệu quả nhất hiện nay”.
- “Không có bất kỳ tác dụng phụ nào”.
- “Bảo đảm khỏi bệnh chỉ sau một lần điều trị”.
Hiệu quả điều trị phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tình trạng bệnh, thể trạng, phương pháp điều trị và khả năng đáp ứng của từng người bệnh.
Vì vậy, phòng khám cần sử dụng ngôn ngữ khách quan, chính xác, có căn cứ chuyên môn và tránh đưa ra những lời cam kết vượt quá khả năng chứng minh.
Quảng cáo dịch vụ y tế không chỉ nhằm thu hút người bệnh mà còn phải bảo đảm người bệnh được tiếp cận thông tin trung thực.
4. Quảng cáo trên Facebook, TikTok có cần tuân thủ quy định pháp luật không?
Một số cơ sở cho rằng chỉ những quảng cáo trên truyền hình, báo chí hoặc biển quảng cáo ngoài trời mới phải tuân thủ các điều kiện pháp lý riêng.
Đây là cách hiểu chưa đầy đủ.
Hoạt động quảng cáo trên Facebook, TikTok, Google, website hoặc các nền tảng trực tuyến vẫn phải tuân thủ quy định của pháp luật về quảng cáo.
Tùy theo nội dung và tính chất hoạt động, một bài đăng trên fanpage, video giới thiệu dịch vụ hoặc nội dung chạy quảng cáo trả phí đều có thể được xác định là hoạt động quảng cáo.
Do đó, việc sử dụng mạng xã hội không làm mất đi nghĩa vụ tuân thủ các điều kiện quảng cáo dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh.
Phòng khám cần đặc biệt chú ý đối với những nội dung giới thiệu phương pháp điều trị, kết quả điều trị, trình độ bác sĩ và các dịch vụ chuyên môn.
5. Sử dụng hình ảnh người bệnh trong quảng cáo cần lưu ý điều gì?
Hình ảnh trước và sau điều trị, video phản hồi của khách hàng hoặc câu chuyện điều trị thành công thường được sử dụng để quảng bá dịch vụ.
Tuy nhiên, việc sử dụng hình ảnh và thông tin của người bệnh phải bảo đảm quyền riêng tư, quyền đối với hình ảnh và các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Theo Điều 32 Bộ luật Dân sự năm 2015, việc sử dụng hình ảnh của cá nhân về nguyên tắc phải được người đó đồng ý, trừ những trường hợp pháp luật có quy định khác.
Bên cạnh đó, thông tin về tình trạng sức khỏe, hồ sơ bệnh án và quá trình điều trị của người bệnh cũng thuộc nhóm thông tin cần được bảo vệ.
Vì vậy, trước khi sử dụng hình ảnh hoặc thông tin người bệnh phục vụ mục đích quảng cáo, phòng khám cần xác định rõ căn cứ pháp lý, phạm vi đồng ý và mục đích sử dụng.
Việc người bệnh đồng ý điều trị tại phòng khám không đồng nghĩa với việc họ đã đồng ý cho cơ sở sử dụng hình ảnh và thông tin sức khỏe để quảng cáo.
6. Phòng khám có thể bị xử phạt như thế nào nếu quảng cáo sai quy định?
Tùy theo tính chất và mức độ vi phạm, cơ sở thực hiện quảng cáo dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không đúng quy định có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.
Các hành vi có nguy cơ bị xử lý bao gồm quảng cáo sai sự thật, quảng cáo dịch vụ không đáp ứng điều kiện, quảng cáo không đúng nội dung được xác nhận trong trường hợp pháp luật yêu cầu hoặc vi phạm các quy định khác về quảng cáo.
Ngoài hình thức phạt tiền, cơ sở còn có thể phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định, chẳng hạn buộc tháo gỡ, xóa bỏ nội dung quảng cáo vi phạm.
Đặc biệt, việc quảng cáo sai sự thật không chỉ gây thiệt hại về tài chính mà còn có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín của phòng khám và niềm tin của người bệnh.
7. Phòng khám cần làm gì trước khi đăng tải quảng cáo?
Để hạn chế rủi ro pháp lý, cơ sở nên xây dựng quy trình kiểm tra nội dung quảng cáo trước khi công bố.
Trước hết, cần xác định dịch vụ dự kiến quảng cáo có thuộc phạm vi chuyên môn được phép và đáp ứng điều kiện cung cấp tại cơ sở hay không.
Tiếp theo, cần kiểm tra tính chính xác của các thông tin liên quan đến bác sĩ, phương pháp điều trị, trang thiết bị và hiệu quả điều trị.
Đối với những nội dung sử dụng hình ảnh, thông tin người bệnh, cần bảo đảm đã đáp ứng các yêu cầu về quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Cuối cùng, cơ sở cần xác định quảng cáo có thuộc trường hợp phải thực hiện thủ tục xác nhận nội dung hoặc đáp ứng yêu cầu pháp lý riêng trước khi phát hành hay không.
Một quy trình kiểm tra đơn giản có thể được xây dựng theo thứ tự:
Kiểm tra dịch vụ → Kiểm tra phạm vi chuyên môn → Rà soát nội dung quảng cáo → Kiểm tra hình ảnh và dữ liệu cá nhân → Hoàn thiện thủ tục pháp lý cần thiết → Đăng tải.
8. Căn cứ pháp lý
Một số văn bản pháp luật quan trọng liên quan đến hoạt động quảng cáo dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh gồm:
- Luật Quảng cáo số 16/2012/QH13 và các quy định sửa đổi, bổ sung, trong đó có Luật số 75/2025/QH15.
- Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15.
- Nghị định số 181/2013/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Quảng cáo và các văn bản sửa đổi, bổ sung, thay thế có liên quan.
- Nghị định số 38/2021/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo, cùng các văn bản sửa đổi, bổ sung.
- Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13, đặc biệt là quy định về quyền của cá nhân đối với hình ảnh.
Lưu ý: Khi áp dụng, cần đối chiếu văn bản đang có hiệu lực, nhất là các quy định về quảng cáo đã được sửa đổi và hướng dẫn trong năm 2025–2026.
Kết luận
Quảng cáo là công cụ quan trọng giúp phòng khám giới thiệu dịch vụ và tiếp cận người bệnh. Tuy nhiên, hoạt động quảng cáo trong lĩnh vực y tế không thể chỉ được đánh giá dựa trên hiệu quả truyền thông mà còn phải bảo đảm tính hợp pháp và chính xác của thông tin.
Một chiến dịch quảng cáo thành công không chỉ là chiến dịch thu hút được nhiều khách hàng, mà còn phải là chiến dịch không khiến cơ sở đối mặt với những rủi ro pháp lý không đáng có.
Vì vậy, trước khi triển khai bất kỳ hoạt động quảng cáo nào, phòng khám nên chủ động rà soát nội dung, phạm vi chuyên môn và các thủ tục pháp lý liên quan để bảo đảm hoạt động truyền thông được thực hiện đúng quy định.
